📗🖨️ Глоссарий — «Ақша 2.0» | #3.1: Ақша массасы — неге биткоин жай монета емес

Әрбір орталық банктің өз «ақша принтері» бар. Міндетті түрде буквальды емес — бүгінгі таңда бұл ең алдымен ақша-кредит саясатының құралдары. Дәл осылар арқылы орталық банк экономикадағы ақша мөлшеріне ықпал етеді.

Ақша массасы дегеніміз не:

• M0 — айналымдағы қолма-қол ақша және коммерциялық банктердің орталық банктегі резервтері (ақша базасы)
• M1 — M0 плюс ағымдағы шоттардағы қаражат
• M2 — M1 плюс депозиттер және жоғары өтімді жинақтар

Агрегат неғұрлым жоғары болса, соғұрлым жүйеде көп ақша бар.

Бұл тәжірибеде қалай жұмыс істейді:

2020 жылдың басынан 2022 жылдың басына дейін АҚШ-тың M2 көрсеткіші $6 трлн-нан астамға өсті. Бұл кейінгі инфляция өсуінің негізгі факторларының біріне айналды — дегенмен жалғыз себеп емес: жеткізу тізбектеріндегі үзіліс пен энергетикалық дағдарыс та рөл атқарды. 2022 жылдың маусымында АҚШ-тағы инфляция 9,1%-ға жетті — бұл 40 жылдан астам уақыттағы рекорд.

ҚР Ұлттық банкі ақша массасына ықпал етеді және ақша-кредит саясатын жүргізеді. Сондықтан теңге бағамы тек мұнайға ғана емес, ФРЖ шешімдеріне де реакция білдіреді.

Мұнда биткоин қайда?

Биткоин алдын ала белгілі және қатаң шектелген ұсыныспен — максимум 21 млн монетпен — алғашқы жаппай ақша активіне айналды. Бұл ереже протоколда бекітілген және орталық банк немесе үкімет шешімімен өзгертілмейді.

Бұл биткоин долларды алмастырады дегенді білдірмейді. Бірақ тарихта алғаш рет мөлшері алдын ала белгілі және монетарлық биліктің шешімдеріне тәуелді емес кең қолжетімді актив пайда болды.

Орталық банк ақша-кредит саясатының параметрлерін өзгерткен кезде — бұл миллиондаған адамдардың ақшасының құнына және жинақтарына ықпал етеді. Биткоин басқа сұрақ қояды: ақша шығару ережелері мүлдем өзгермеуі керек болса ше? Әзірше жауап жоқ. Бірақ дәл осы сұрақтан цифрлық ақшаға қатысты қазіргі заманғы макроэкономикалық талқылау басталады.

→ Келесі: #3.2 Әлем алтын стандартынан қалай бас тартты

Дереккөздер:

Federal Reserve — Money Stock Measures

Bitcoin Whitepaper — Satoshi Nakamoto

REAL DIGITAL

#Макро #Биткоин #АқшаМассасы #ФРЖ #Глоссарий_Деньги_2.0